Verdwijnt de cookiebanner door de Digital Omnibus?

Je hoort het al een tijdje: de cookiebanner gaat verdwijnen. Dat idee komt uit de Digital Omnibus, een Europees voorstel om digitale regels te vereenvoudigen. Het eerlijke antwoord is alleen: voorlopig verdwijnt die banner niet. Hieronder lees je wat vandaag geldt, wat nog een plan is en wat je nu al kunt regelen.

Welke cookieregels gelden er nu?

De cookieregels komen uit de Europese ePrivacy-richtlijn. Nederland heeft die uitgewerkt in artikel 11.7a van de Telecommunicatiewet. De hoofdregel is simpel. Je moet bezoekers vooraf informeren en toestemming vragen voordat je cookies plaatst of uitleest.

Daarop bestaan twee uitzonderingen. Cookies die technisch nodig zijn om je website te laten werken mogen zonder toestemming, denk aan een winkelmandje. Analytische cookies mogen ook zonder toestemming, maar alleen als ze geen of nauwelijks gevolgen hebben voor de privacy van de bezoeker. Voor tracking- en advertentiecookies heb je altijd vooraf toestemming nodig.

Verwerk je met die cookies persoonsgegevens? Dan gelden de privacyregels daar bovenop. De Autoriteit Persoonsgegevens let er streng op dat weigeren net zo makkelijk is als accepteren. Een weigerknop die pas na een extra klik verschijnt, voldoet niet.

Wat is de Digital Omnibus precies?

Op 19 november 2025 kwam de Europese Commissie met de Digital Omnibus. Dat is een pakket voorstellen om Europese digitale wetgeving te vereenvoudigen. Een deel daarvan gaat over data, privacy en cookies.

Let op, want er zijn twee pakketten met bijna dezelfde naam. De Digital Omnibus on AI is wél aangenomen, als Verordening (EU) 2026/1744, en past de AI Act aan. Het pakket over data en cookies is dat niet. Dat is in augustus 2026 nog steeds een voorstel.

Wat zou er met de cookieregels veranderen?

Het voorstel haalt de cookieregels weg bij de ePrivacy-richtlijn en zet ze in de AVG. Dat gebeurt via twee nieuwe artikelen: 88a en 88b.

In het voorgestelde artikel 88a staat een ruimere lijst met situaties waarin je geen toestemming meer nodig zou hebben:

• het doorgeven van een bericht via een communicatienetwerk;
• het leveren van een dienst die de bezoeker zelf heeft gevraagd;
• publieksmeting, dus tellen hoeveel mensen je dienst gebruiken, mits je die cijfers alleen voor je eigen dienst gebruikt;
• het beveiligen van de dienst of van het apparaat van de bezoeker.

In alle andere gevallen blijft toestemming nodig. Die toestemming zou met één handeling gegeven en ook geweigerd moeten kunnen. Nieuw is een rustperiode: weigert een bezoeker, dan zou je hem voor hetzelfde doel zes maanden lang niet opnieuw mogen vragen. Dit is allemaal voorstel. Er is nog niets van in werking.

Waarom blijft de banner dan toch staan?

Het onderdeel dat de banner echt overbodig zou maken, was artikel 88b. Daarin stond dat je je voorkeur één keer instelt in je browser of besturingssysteem. Websites zouden dat signaal moeten volgen. Dan hoef je niet op elke site opnieuw te kiezen.

De Raad heeft artikel 88b geschrapt in zijn positie van 18 juni 2026. Onder meer Duitsland, Frankrijk en Polen steunden dat, na stevige lobby vanuit de advertentiebranche. Wat overblijft is artikel 88a. Dat regelt hoe toestemming eruit moet zien, niet dat je nog maar één keer hoeft te kiezen. Je informatieplicht blijft ook bestaan. In de praktijk blijft er dus iets van een banner nodig.

Hoe ver is het voorstel nu?

Het Europees Parlement heeft zijn positie nog niet vastgesteld. Het voorstel ligt daar bij twee commissies. Daarna volgen onderhandelingen tussen Parlement, Raad en Commissie. Pas als die klaar zijn, staat de tekst vast.

De tekst kan dus nog veranderen. Ook artikel 88b kan in die onderhandelingen terugkomen. Er is bovendien kritiek. De Europese privacytoezichthouders EDPB en EDPS gaven op 11 februari 2026 een gezamenlijk advies. Zij steunen vereenvoudiging, maar waarschuwen dat de bescherming van mensen omlaag kan gaan en dat de regels juist onduidelijker worden. Privacyorganisatie noyb is nog kritischer. Wanneer nieuwe cookieregels zouden gaan gelden, valt daarom niet te zeggen.

En de ePrivacy Verordening dan?

Die komt er niet. Het voorstel voor een ePrivacy Verordening uit 2017 is door de Europese Commissie ingetrokken. Die intrekking werd aangekondigd in het werkprogramma 2025 van de Commissie. Over de precieze datum van de formele intrekking lopen bronnen uiteen.

Het gevolg is belangrijker dan de datum. De cookieregels blijven voorlopig staan waar ze stonden: in de ePrivacy-richtlijn en in artikel 11.7a Telecommunicatiewet.

Wat doe je nu als ondernemer?

Afwachten is geen optie. De huidige regels gelden gewoon door en de Autoriteit Persoonsgegevens handhaaft actief. De toezichthouder waarschuwde eerder honderden websites over misleidende cookiebanners en onderzoekt sites die daarna niets aanpasten.

Praktisch komt het hierop neer:

• Plaats geen cookies voordat de bezoeker een keuze heeft gemaakt.
• Zet een weigerknop op de eerste laag van je banner, even zichtbaar als de knop om te accepteren.
• Gebruik geen vooraf aangevinkte vakjes en geen kleurverschillen die naar accepteren duwen.
• Controleer welke cookies en scripts je site echt laadt. Dat wijkt vaak af van je cookieverklaring.
• Leg vast wanneer en waarvoor iemand toestemming gaf, zodat je dat kunt aantonen.
• Reken niet op een browsersignaal. Dat komt er voorlopig niet.

Wil je weten of jouw banner klopt? Loop dan de checklist voor je cookiebanner na.

Verdwijnt de cookiebanner nu wel of niet?

Voorlopig niet. Er ligt een voorstel dat de cookieregels verplaatst en op punten versoepelt. Het onderdeel dat de banner overbodig maakte, is er door de Raad uitgehaald. Zolang er niets is aangenomen, verandert er voor jou niets.

Twijfel je of jouw cookiebanner en cookieverklaring in orde zijn? Of wil je weten wat de Digital Omnibus straks voor jouw website kan betekenen? Mail ons op info@tclm.nl of bel 085 – 800 44 88. We denken graag met je mee.